Uczeni z UJ pracują nad nowym sposobem walki z nowotworami
26 marca 2026, 09:05Naukowcy z Uniwersytetu Jagiellońskiego pracują nad nowym podejściem do walki z rakiem. Ich pomysł polega na zatrzymaniu podziałów komórek nowotworowych poprzez zakłócenie mechanizmów kopiowania i naprawy DNA. Kluczową rolę w tych procesach odgrywa białko PCNA, niezbędne do prawidłowego przebiegu replikacji materiału genetycznego.
Wirus grypy zabija przez niedotlenienie?
12 lutego 2009, 03:50Jedną z typowych reakcji organizmu na infekcję wirusową jest wydzielanie w drogach oddechowych śluzu, którego zadaniem jest m.in. ułatwienie usuwania szkodliwych pozostałości wirusa z płuc. Wiele wskazuje jednak na to, że w niektórych sytuacjach proces ten może prowadzić do poważnych powikłań.
Genetyczny związek chorób psychicznych i cukrzycy typu 2.
5 lutego 2016, 17:22Może istnieć związek między różnymi zaburzeniami psychicznymi a cukrzycą typu 2. Naukowcy odkryli bowiem, że gen DISC1, odgrywający pewną rolę w schizofrenii, zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym i niektórych formach depresji, wpływa także na działanie komórek beta wysp trzustkowych.
W szczepieniach warto dać pierwszeństwo najpopularniejszym
28 stycznia 2015, 07:30Rozprzestrzenianie chorób zakaźnych, np. grypy, można ograniczyć, szczepiąc na początku najpopularniejsze (czyt. najbardziej wpływowe) osoby w danej sieci społecznej.
Zmierzyli (prawie) nic. Fizycy pobili rekord czułości pomiaru energii
13 maja 2026, 08:34Zeptodżul to tyle energii, ile potrzeba, by przesunąć czerwoną krwinkę o nanometr (miliardową część metra) w górę. Brzmi abstrakcyjnie? Fińskim fizykom udało się nie tylko zmierzyć taką energię, ale nawet pobić tę granicę – wykryli sygnał zaledwie 0,83 zeptodżula.
Puszcza Amazońska na skraju przepaści
11 marca 2009, 22:55Ważne fragmenty Puszczy Amazońskiej są wyeksploatowane do tego stopnia, że zbliżają się do "punktu krytycznego", po przekroczeniu którego regeneracja lasu nie będzie możliwa. Jeżeli nikt nie podejmie szybkiej i skutecznej interwencji, rejonom tym grozi trwała przemiana w... sawannę.
Wśród dinozaurów nie tylko hadrozaury cierpiały na nowotwory
22 lutego 2016, 11:51Naukowcy odkryli w kręgu tytanozaura 2 rodzaje zmian nowotworowych. O ile znalezienie na skamieniałościach zadrapań czy ugryzień jest dość częste, o tyle fosylia ze śladami choroby, a zwłaszcza nowotworu, to prawdziwa rzadkość.
Dron poszuka amazońskich geoglifów
18 lutego 2015, 13:22Międzynarodowy zespół naukowców planuje skanować lasy Amazonii za pomocą drona wyposażonego w lidar. Archeolodzy chcą w ten sposób określić skalę i rodzaj aktywności populacji zamieszkujących te tereny w późnym okresie prekolumbijskim. Co ważne, uzyskane dane przydadzą się do sprecyzowania współczesnych uregulowań prawnych dot. zrównoważonego gospodarowania lasem deszczowym.
Spór rozstrzygnięty
1 kwietnia 2009, 09:56Czy to preferencje wpływają na nasze wybory, czy też prawdziwe jest odwrotne twierdzenie: że preferencje zmieniają się pod wpływem wyborów? Zespół z Uniwersyteckiego College'u Londyńskiego wykazał, że rację mają obie strony toczącego się od wielu lat sporu (The Journal of Neuroscience).
Bakteryjny bicz na PET
21 marca 2016, 14:56Odkryta właśnie bakteria Ideonella sakaiensis produkuje 2 enzymy hydrolizujące PET oraz pierwotny produkt reakcji rozkładu, czyli kwas mono(2-hydroksyetylo)tereftalowy, MHET. Ponieważ dla bakterii PET stanowi główne źródło energii i węgla, zespół dr. Shosuke Yoshidy z Instytutu Technologii w Kioto ma nadzieję, że dzięki niej uda się pozbyć ton kłopotliwych odpadów.
